Tsunami Nedir ? Nasıl Oluşur ?

Doğal afetler arasında en yıkıcılardan bir tanesi tsunami‘dir. Deniz ve okyanuslarda meydana… gelen şiddetli depremler neticesinde ortaya çıkan devasa enerji 30 metrelik dev dalgaların oluşumunu tetikliyor. Sismik deniz dalgası olarak’da bilinir.

Tsunami, Japonca kelime olduğundan Türkçe karşılığı “Liman Dalgası”dır. Tsunami denizde oluşan can ve mal kaybına yol açan doğal afettir. Tsunami oluştuktan sonra yakındaki yerleşim birimlerine zarar verir. Etkilediği bölgelerde can ve mal kaybına sebebiyet verir. Ülke ekonomisini olumsuz etkilediği gibi bölgede birçok işyeri faaliyetlerini durdurmak zorunda kalır.

Endonezya, Japonya, Şişi ve daha birçok ülke tsunamiyi yakından tanıyor. Tsunami felaketinden sonra binlerce can kaybedilmiş, çevresel felaketlere yol açmıştır. Denizi derinliklerinde gerçekleşen volkanik patlamalar, depremler, tabakaların hareket etmesi sonucunda titreşimler oluşur. Her titreşim okyanusta seri dalgalar yaratır. Tsunami dalgaları kıyılara ulaşarak yapıları, araçları, canlıları yok eder. Durulduğunda geride enkaz bırakır.

Tsunami olayı daha çok okyanusa kıyı olan yerlerde görülür. Tsunamilerin %80’i okyanuslarda gerçekleşir. Denizlerin derinliklerinde meydana gelen hareketlenmeler titreşimler oluşturarak dalgalar yaratır. Dalgaların boyu okyanuslarda 30 metreyi bulabiliyor.

Tsunami Nasıl Oluşur

Tsunami tarih boyunca birçok kez kıyıları vurarak can ve mal kaybına sebebiyet vermiştir. En çok okyanusa kıyı olan ülkeler etkilenmektedir. Denizlerde devasa boyutlarda tsunamiler oluşmuyor. Kimi zaman kıyılarda kilometreler boyunca içeriye kadar etki edebiliyor. Okyanus tabanında oluşan deprem, sarsıntı, volkanik patlamalar, tabakaların hareketi sonucunda seri dalgalar oluşumunu tetikliyor. Bu dalgalar açık denizlerde saatte 800 kilometre hızla ilerler. Hızı azalan dalga en yüksek seviyesine ulaşır. Kıyılarda deniz seviyesi azaldığından dolayı dalgaların boyu çok daha yükselir. Dalganın boyu 30 metreye kadar ulaşabilir.